Sağlık Bakanlığı, dünyada hızla yayılım gösteren maymun çiçeği virüsü ile ilgili rehber yayımladı. Evet, maymun çiçeği virüsü hakkında ne biliyoruz peki?
Mpox (eski adıyla maymun çiçeği), maymun çiçeği virüsü olarak bilinen bir virüsle enfeksiyondan kaynaklanan bir hastalık. Bu virüs, çiçek hastalığına neden olan virüsle aynı ailenin bir parçası.
Mpox’lu kişilerde genellikle döküntü ve diğer semptomlar görülmektedir. Döküntü, iyileşmeden önce kabuklanma da dahil olmak üzere birkaç aşamadan geçmektedir.
Mpox için belirtelim ki, hayvanlar ve insanlar arasında yayılabileceği anlamına gelen zoonotik bir hastalık. Orta ve Batı Afrika’nın bazı bölgelerinde endemik veya düzenli olarak görülüyor. Mpox’a neden olan virüs, bu bölgelerde yaşayan küçük kemirgenlerde, maymunlarda ve diğer memelilerde bulunmuştur. Detaylar haberimizde…
İlginizi Çekebilir: Bu dikenli fosil, ilk yumuşakçaların neye benzediğini gösteriyor
Maymun çiçeği virüsü rehberi detayları
Maymun çiçeği virüsü ile ilgili bir başlangıç yaptığımıza göre, Sağlık Bakanlığı’nın virüsle ilgili yayımlamış olduğu rehberi inceleyelim.
Rehberde şu bilgilere yer verildi:
Virüs nasıl bulaşıyor?Enfekte hayvanların kan ve vücut sıvıları ile doğrudan temasta ya da ısırık yoluyla insanlara bulaşabiliyor. Virüs, insandan insana da temasla ya da ortak eşya kullanımıyla geçebiliyor. Bugüne kadar bildirilmiş en uzun bulaşma zinciri de altı-dokuz kişi.
Belirti ve bulguları neler peki? Kuluçka süresi, genellikle 6-14 gün olmakla birlikte 1-21 gün arasında değişebiliyor. Ateş ile birlikte halsizlik, baş ağrısı, kas ağrısı, cilt döküntüleri gibi bulgular ve şikayetlerinden önceki son 21 gün içerisinde hastalık tanısı doğrulanmış biri ile temas edenler de olası vaka olarak değerlendiriliyor.
Vakanın kesin tespiti için ise belirtelim ki, PCR testi gerekiyor.
Semptomların 2-4 hafta sürdüğünü ekleyelim. Kendi kendini sınırlayan maymun çiçeği ağır vakalara da yol açabiliyor. Orta Afrika’daki vakalarda yüzde 10 ile en yüksek ölüm oranı saptanırken, Batı Afrika’da bu oran yüzde 1.
2022 yılından sonra da pandemik hale gelen formu ile bağışıklık sistemi normal kişilerde ölüm oranı binde 1’in altında.
Olası vakada yapılması gerekenleri de inceleyelim. Olası vaka ile karşılaşılması durumunda, standart enfeksiyon kontrol önlemleri tam olarak uygulanması gerekiyor. El hijyenine maksimum özen gösterilerek ve sırasıyla şu önlemlerin alınması isteniyor:
Hastaya cerrahi maske takılacak. Sağlık personeli N95 maske, gözlük veya siperlik, eldiven ve önlük gibi kişisel koruyucu ekipman kullanacak. Hastanın cilt lezyonlarından örnek alınacak.
Kesin vaka ile karşılaşılması durumunda, standart enfeksiyon kontrol önlemleri tam olarak uygulanacak. El hijyenine maksimum özen gösterilecek ve vücut sıvıları ile temas ve yakın temas önlemleri de uygulanacak.
Raporda, çiçek hastalığına karşı aşının rutin uygulandığı dönemde çiçek aşısıyla aşılananlarda, çiçek aşısının maymun çiçeğini önlemede yaklaşık yüzde 85 oranında etkili olduğu da belirtildi. Bu nedenle daha önce çiçek aşısı olanların hastalığı daha hafif geçirebileceği ya da hastalıktan korunabileceği açıklandı. “Çiçek hastalığına karşı önceden aşı yapıldığının göstergesi olarak ön kol üst kısmındaki aşı izi kabul edilebilir.” diye de belirtildi.
Rehberin tamamına buradan ulaşabilirsiniz.
