Kara Delikler

Bizler gökbilimcilerin keşfettikleri nesneleri görünüşlerine göre adlandırmaktan hoşlanırız. Örneğin kırmızı ve büyük bir gök cismi için “Kızıl Dev”, beyaz ve küçük bir cisim için de “Beyaz Cüce” isimleri bizim için uygundur.

Ancak bazen cisimlere verilen isimler görüntüleri ile uyuşmayabilir. Kara delikler de bu duruma örnek olarak verilebilir. Kara delikleri genel olarak karanlık ve yakınındaki cisimleri kendine çekere yutan şeyler olarak görüyoruz ve bu tabir aslında isimle oldukça uyuşuyor. Ancak her kara deliğin aynı görüntüye sahip olduğunu söylemek mümkün değil. Bazıları diğer kara deliklerden farklı görünüyor.

kara delikler

Kara delikler nasıl birbirinden ayrılıyor?

Kara delikleri direkt olarak gözlemleyemiyor olsak da iki çeşitten oluştuğunu söyleyebiliriz: yıldız kütleli ve süper kütleli. Ayrıca bu iki çeşit kara deliğin çevresindeki nesneleri de nasıl etkilediğini gözlemlememiz mümkün.

Yıldız kütleli kara delik ölen bir yıldızın süpernovaya dönüşerek kendi içine doğru çökmesi ile oluşur ve bizim için daha tanıdıktır. Bu kara delik sadece yakınındaki bir ya da iki yıldızı etkiler. Süper kütleli kara delik ise yıldız kütleliden milyonlarca kat daha büyüktür.

Bu kara deliğin formu hakkında hala net bir bilgiye sahip olmasak da neredeyse bütün galaksilerin merkezinde bulunduğuna inanılıyor. Hatta bu kara deliklerin bütün galaksinin görüntüsünü değiştirebileceği de düşünülüyor.

Bazı süper kütleli kara deliklerin diğerlerinden daha fazla cismi içine doğru çektiği ve bu şekilde daha fazla ışık yaydığını söyleniyor. Aktif galaksi çekirdekleri (AGN) de bu süper kütleli kara deliklerden besleniyor. Peki, neden bütün kara deliklerin görüntüsü aynı değildir?

Kara delikler neden görüntüsü ve adı ile uyumsuzluk yaşayabilir?

Bunun esas nedeni elbette ki galaksilere bakış açımızdır. Dünya’dan diğer galaksileri sadece tek bir açıdan izleyip gözlemleyebiliriz. Ancak gelişen teknoloji ile birlikte ortaya çıkan süper bilgisayarlar sayesinde bir simülasyon yapmak da artık mümkün.

Söz konusu simülasyon sayesinde Dünya etrafındaki galaksileri oldukça iyi bir şekilde simüle etme ve onu dilediğimiz gibi inceleme şansına sahibiz. Galaksileri her açıdan görebileceğimiz gibi aynı zamanda onların etrafında uçabiliriz ve içlerine girerek onları inceleyebiliriz. Dolayısıyla kara delikleri incelemek de bu şekilde mümkün olabilir.

Yorumlar

Please enter your comment!
Please enter your name here